بازار انحصار چندجانبه (Oligopoly)

بازار انحصار چندجانبه بین دو بازار رقابت کامل و انحصار قرار دارد. انحصار چندجانبه نوعی ساختار بازار است که در آن تعداد کمی از بنگاه‌ها بازار را هدایت می‌کنند. جایی که انحصار چندجانبه وجود داشته باشد، تولیدکنندگان می‌توانند برای دستیابی به بازدهی بالاتر از حد نرمال، به‌طور مستقیم یا غیر مستقیم قیمت‌ها یا تولید را […]

بازار رقابتی (Competitive Market)

بازار رقابتی بازاری است که در آن تعداد زیادی خریدار و فروشنده وجود دارد و در آن یک خریدار و فروشنده چندان اثری بر قیمت بازار ندارند. بازارهای رقابت کامل دارای دو ویژگی مهم هستند: اول اینکه کالاهای عرضه‌شده برای فروش کاملاً مشابه، یکسان یا همگن هستند و دوم اینکه خریداران و فروشندگان قیمت‌پذیر هستند، […]

ریسک (Risk)

ریسک احتمال متفاوت بودن نتایج واقعی با نتایج مورد انتظار است. در مدل قیمت‌گذاری دارایی‌های سرمایه‌ای (CAPM)، ریسک به عنوان نوسانات بازده تعریف می‌شود. در امور مالی، انحراف استاندارد یک معیار رایج برای ریسک است. انحراف استاندارد معیاری از نوسانات قیمت دارایی‌ها در مقایسه با میانگین‌های تاریخی آن‌ها در یک بازه زمانی معین را ارائه […]

سود اقتصادی

از دیدگاه یک اقتصاددان، سود اقتصادی بنگاه برابر است با کل درآمدبنگاه منهای تمامی هزینه‌های (هزینه‌های آشکار و غیرآشکار) تولید کالاها و خدمات. درحای که حسابداران دیدگاه متفاوتی نسب به سود دارند؛ از دیدگاه یک حسابدار، سود حسابداری بنگاه برابر است با کل درآمد بنگاه منهی هزینه‌های آشکار. از آنجایی که حسابداران هزینه‌های ضمنی (غیرآشکار) […]

مشتقات مالی (Financial Derivatives)

اصطلاح مشتقه به نوعی از قرارداد مالی اشاره دارد که ارزش آن به یک دارایی اساسی، گروهی از دارایی‌ها یا شاخص وابسته است. یک مشتقه بین دو یا چند طرف تنظیم می‌شود و قیمت‌های مشتقات از نوسانات دارایی پایه ناشی می‌شود. رایج‌ترین دارایی‌های زیربنایی برای مشتقات سهام، اوراق قرضه، کامودیتی‌ها، ارزها، نرخ بهره و شاخص‌های […]

ضریب جینی (Gini Coefficient)

ضریب جینی معیاری برای سنجش میزان نابرابری در توزیع درآمد یا ثروت در یک اقتصاد است. ضریب جینی کمیتی است که مقدار آن بین صفر (یا 0%) و یک (یا 100%) قرار می‌گیرد، به طوری که صفر به معنای بیانگر برابری کامل و یک بیانگر نابرابری کامل است. ضریب جینی تفاوت مورد انتظار در درآمد […]

ریسک سیستماتیک (Systematic Risk)

ریسک سیستماتیک بخشی از کل ریسک است که توسط عواملی خارج از کنترل یک شرکت یا فرد خاص (مانند عوامل اقتصادی، سیاسی و اجتماعی) ایجاد می‌شود؛ عواملی که خارج از سازمان هستند. به بیان دیگر، زمانی که کل ساختار اقتصادی ضعیف باشد، ریسک سیستماتیک رخ می‌دهد. این ضعف ممکن است در سیاست مالی، سیاست پولی، […]

ریسک سیستمی (Systemic Risk)

ریسک سیستمی احتمال این است که یک رویداد در سطح شرکت باعث بی‌ثباتی شدید یا سقوط کل صنعت یا اقتصاد شود. در ریسک سیستمی، شکست یا بحران در یک بخش از بازار به بحران فراگیر تبدیل خواهد شد و پایه و اساس این نوع ریسک، همبستگی بین نهادهای مالی مختلف است که به علت همبستگی […]

حاشیه سود (Profit Margin)

حاشیه سود یکی از نسبت‌های کاربردی جهت بررسی میزان سودآوری شرکت‌ها است. این نسبت با تقسیم سود بر درآمد کل یک شرکت محاسبه می‌شود و سه نوع حاشیه سود را می‌توان به کمک این فرمول محاسبه کرد: حاشیه سود ناخالص، حاشیه سود عملیاتی و حاشیه سود خالص. حاشیه سود نشان‌دهنده بخشی از درآمد شرکت است […]

نرخ تنزیل (Discounting Rate)

نرخ تنزیل، نرخی است که می‌توان به کمک آن ارزش یک سرمایه‌گذاری را بر اساس جریان‌های نقدی مورد انتظار آتی آن محاسبه کرد. درواقع کاربرد نرخ تنزیل در محاسبه ارزش فعلی جریان‌های نقدی آتی است. به این صورت که بازده آتی که انتظار می‌رود یک سرمایه‌گذاری ایجاد کند در نظر گرفته می‌شود و به وسیله […]

آربیتراژ (Arbitrage)

آربیتراژ استراتژی استفاده از تفاوت قیمت یک دارایی در بازارهای مختلف برای کسب سود است. ساده ترین شکل آربیتراژ، خرید دارایی در بازاری است که قیمت آن پایین‌تر است و همزمان فروش دارایی در بازاری که قیمت دارایی بالاتر است. با وجود اینکه که تفاوت قیمت‌ها معمولاً کوچک و کوتاه‌مدت است، اما زمانی که در […]

بیماری هلندی (Dutch disease)

بیماری هلندی پدیده‌ای است که به پیامدهای منفی ناشی از رونق تولید و صادرات منابع طبیعی اشاره دارد که باعث رکود در سایر بخش‌های اقتصادی می‌شود. هرگونه توسعه‌ای که منجر به ورود حجم زیادی ارز خارجی به کشور شود، مانند کشف منابع طبیعی یا افزایش شدید قیمت منابع طبیعی، می‌تواند زمینه‌ساز بروز این پدیده شود. […]